Iura vigilantibus non dormientibus prosunt (prawa służą osobom starannym, a nie ospałym). Glosa do postanowienia Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 29 września 2023 r., II CSKP 565/22Mateusz Cieśla
doktorant w Szkole Doktorskiej Nauk Społecznych Uniwersytetu Warszawskiego, Polska
ORCID: https://orcid.org/0000-0003-0300-1650
Iura vigilantibus non dormientibus prosunt (prawa służą osobom starannym, a nie ospałym). Glosa do postanowienia Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 29 września 2023 r., II CSKP 565/22
Glosowane postanowienie dotyczy dopuszczalności wpisu zmiany wierzyciela hipotecznego po ogłoszeniu upadłości pierwotnego wierzyciela, w sytuacji, gdy umowa cesji została zawarta przed ogłoszeniem upadłości. Sąd Najwyższy trafnie uznał, że wpis taki nie jest możliwy ze względu na art. 79 Prawa upadłościowego. Glosowane postanowienie porusza doniosłe zagadnienie dla praktyki obrotu gospodarczego, a zarazem stanowi pierwsze orzeczenie Sądu Najwyższego poświęcone art. 79 Prawa upadłościowego. Lektura omawianego postanowienia pozwala przy tym stwierdzić, że wywód Sądu Najwyższego składa się na wypowiedź teoretyczną dotyczącą przepisu będącego podstawą rozstrzygnięcia. Autor przybliża argumenty Sądu Najwyższego i uzupełnia je o własne spostrzeżenia.
Słowa kluczowe: ogłoszenie upadłości, cesja, wierzytelność hipoteczna, zmiana wierzyciela hipotecznego, wpis w księdze wieczystej
Mateusz Cieśla
doctoral student at the Doctoral School of Social Sciences at the University of Warsaw, Poland
ORCID: https://orcid.org/0000-0003-0300-1650
Iura vigilantibus non dormientibus prosunt (laws benefit the vigilant and not the lethargic). Commentary on the decision of the Civil Chamber of the Supreme Court of 29 September 2023, II CSKP 565/22
The decision addresses the admissibility of entering a change of mortgage creditor after the declaration of the primary creditor’s bankruptcy in the situation where the assignment agreement was concluded before the declaration of bankruptcy. The Supreme Court correctly held that such an entry was not admissible because of Article 79 of the Bankruptcy Law. This ruling addresses an issue of importance to the practice of doing business and simultaneously serves as the first ruling of the Supreme Court devoted to Article 79 of the Bankruptcy Law. A close examination of the ruling enables the conclusion to be drawn that the Supreme Court’s argument consists of a theoretical statement regarding the provision on which the decision is based. The author presents the Supreme Court’s arguments and supplements them with his own observations.
Keywords: declaration of bankruptcy, assignment, claim secured by a mortgage, change of mortgage creditor, entry in the land and mortgage register
Bibliografia / References
Allerhand M., Prawo upadłościowe. Prawo o postępowaniu układowym: Komentarz, Warszawa 1937.
Brol J., Prawo upadłościowe. Komentarz [w:] Prawo handlowe, Warszawa 2001.
Brol J., Podstawowe kierunki zmian w postępowaniu upadłościowym, „Przegląd Prawa Handlowego” 2003/8.
Chrapoński D. [w:] Prawo upadłościowe. Komentarz, red. A.J. Witosz, Warszawa 2021.
Gawlas W., Jonsik W., Prawo upadłościowe wraz z przepisami wprowadzającymi prawo upadłościowe i Prawo o postępowaniu układowym z komentarzem, Poznań 1935.
Gurgul S. [w:] Prawo upadłościowe. Komentarz, red. S. Gurgul, E. Hnat, S. Karabasz, Koszalin 1991.
Gurgul S., Prawo upadłościowe [w:] Prawo upadłościowe. Prawo restrukturyzacyjne. Komentarz, red. S. Gurgul, Warszawa 2020.
Gurgul S., Prawo upadłościowe i naprawcze. Komentarz, Warszawa 2005.
Gurgul S., Prawo upadłościowe i układowe. Komentarz, Warszawa 2002.
Janda P., Prawo upadłościowe. Komentarz, Warszawa 2023.
Korzeniewska-Lasota A., Odpowiednie stosowanie przepisów Kodeksu postępowania karnego w postępowaniu w sprawach odpowiedzialności dyscyplinarnej adwokatów. Część 1. Zagadnienia ogólne, „Palestra” 2013/9–10.
Krzonek J. [w:] Prawo Upadłościowe. Prawo o postępowaniu układowym. Tom 1. Komentarz. Przepisy wprowadzające – przepisy wykonawcze – ustawy dodatkowe, red. J. Krzonek, Bydgoszcz 1992.
Piasecki K., Prawo upadłościowe i prawo o postępowaniu układowym. Komentarz, Bydgoszcz 1992.
Pyziak-Szafnicka M., Cywilne prawo – zobowiązania – potrącenie – ogłoszenie upadłości po złożeniu oświadczenia o potrąceniu. Glosa do wyroku Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 6 lutego 2008 r., II CSK 424/07, „Orzecznictwo Sądów Polskich” 2009/3.
Siciński P., Wieczystoksięgowe elementy prawa upadłościowego i naprawczego, „Nieruchomości” 2003/11.
Świeboda Z., Prawo upadłościowe i naprawcze. Komentarz, Warszawa 2006.
Torbus A., Ochrona wierzycieli upadłościowych a ograniczenie potrącenia przed ogłoszeniem upadłości, „Przegląd Sądowy” 1997/7–8.
Witosz A.J. [w:] Prawo upadłościowe. Komentarz, red. H. Buk, D. Chrapoński, W. Gewald, W. Klyta, A. Malmuk-Cieplak, M. Mozdżeń, A. Torbus, A. J. Witosz, Warszawa 2021.
Zedler F. [w:] Prawo upadłościowe i naprawcze. Komentarz, red. A. Jakubecki, F. Zedler, Warszawa 2011.
Zimmerman P., Prawo upadłościowe. Prawo restrukturyzacyjne. Komentarz, Warszawa 2024.
dr hab. Grzegorz Wolak, prof. WSPiA Rzeszowskiej Szkoły Wyższej z siedzibą w Rzeszowie
sędzia Sądu Okręgowego w Tarnobrzegu, Polska
ORCID: https://orcid.org/0000-0003-3636-8440
Dopuszczalność istnienia hipoteki na nieruchomości wydzielonej pod drogę publiczną. Glosa do postanowienia Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 21 marca 2024 r., II CSKP 1206/22
W glosie zaaprobowano wyrażony w omawianym postanowieniu pogląd, że w wypadku nabycia nieruchomości, o którym mowa w art. 98 ustawy o gospodarce nieruchomościami, do księgi wieczystej obejmującej nieruchomość wydzieloną na drogę publiczną nie przenosi się dotychczasowych obciążeń hipotecznych tej nieruchomości. Na mocy art. 2a ust. 1 i 2 ustawy o drogach publicznych, drogi publiczne zostały wyłączone z obrotu cywilnoprawnego. Wskutek wydzielenia działki pod drogę publiczną staje się ona własnością podmiotu publicznego i nie jest możliwe względem tej nieruchomości realizowanie uprawnień przez wierzyciela hipotecznego, których skutkiem mogłoby być m.in. przejście własności obciążonej nieruchomości na inny podmiot. Ponadto żadne racje prawne nie przemawiają w takiej sytuacji za odstąpieniem od reguły rządzącej nabyciem pierwotnym, zgodnie z którą nabycie to wiąże się z uzyskaniem prawa, które jest wolne od obciążeń osób trzecich.
Słowa kluczowe: księga wieczysta, hipoteka, nieruchomość, droga publiczna, res extra commercium
Dr hab. Grzegorz Wolak, professor of the College of Law and Administration, University of Rzeszów
judge of the Regional Court in Tarnobrzeg, Poland
ORCID: https://orcid.org/0000-0003-3636-8440
Admissibility of having a mortgage on real property designated for a public road. Commentary on the decision of the Civil Chamber of the Supreme Court of 21 March 2024, II CSKP 1206/22
The commentary expresses approval of the view presented in this decision that, in the event of the acquisition of the real property referred to in Article 98 of the Act on Real Property Management, the existing mortgage encumbrances on that property, which encompasses the property that is designated as a public road, are not transferred to the land and mortgage register. Public roads have been excluded from civil law transactions under Article 2a para. 1 and 2 of the Act on Public Roads. The separation of a plot of land for a public road results in it becoming the property of a public entity and it is not possible for the mortgage creditor to exercise any rights regarding that property, the effect of which could be, among other things, the transfer of ownership of the encumbered property to another entity. Moreover, in such a situation, there are no legal arguments for deviating from the rule governing primary acquisition, according to which such acquisition involves obtaining a right that is free of third-party encumbrances.
Keywords: land and mortgage register, mortgage, real property, public road, res extra commercium
Bibliografia / References
Blicharz R., Grabowski J. [w:] System prawa administracyjnego. Tom 8a. Publiczne prawo gospodarcze, red. R. Hauser, Z. Niewiadomski, A. Wróbel, Warszawa 2018.
Bursztynowicz M., Zarządzanie drogami publicznymi i realizacja inwestycji drogowych, Warszawa 2021.
Burtowy M., Drogi publiczne. Komentarz, Warszawa 2022.
Gniewek E., Prawo rzeczowe, Warszawa 2018.
Katner W. [w:] System prawa prywatnego. Tom I, Prawo cywilne – część ogólna, red. M. Safjan, Warszawa 2012.
Kawałko A., Witczak H., Prawo cywilne – część ogólna, Warszawa 2017.
Koczara W., Dostęp do drogi publicznej, „Nieruchomości” 2020/1.
Marciniuk K. [w:] Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz, red. P. Czechowski, Warszawa 2015.
Nikiforów A. [w:] Gospodarka nieruchomościami. Komentarz, red. E. Klat-Górska, Warszawa 2024.
Obłąk A., „Rzeczy wyłączone z obrotu” (res extra commercium) w polskim porządku prawnym [w:] Wybrane zagadnienia polskiego prawa prywatnego. Księga pamiątkowa ku czci Doktora Józefa Kremisa i Doktora Jerzego Strzebinczyka, red. J. Jezioro, K. Zagrobelny, Wrocław 2019.
Pieńkos J., Praecepta iuris, Warszawa-Poznań 2010.
Radwański Z., Olejniczak A., Prawo cywilne – część ogólna, Warszawa 2019.
Rychter A.R., Ustawa o drogach publicznych. Komentarz, LEX 2019.
Skwarło R., Glosa do uchwały SN z 13 października 2004 r., III CZP 52/2004, „Samorząd Terytorialny” 2006/11.
Szachułowicz J., Krassowska M., Łukaszewska A., Gospodarka nieruchomościami. Przepisy i Bończak-Kucharczyk E., Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz aktualizowany, LEX 2024.
Szachułowicz J., Własność publiczna, Warszawa 2000.
Wilkowska-Kołakowska D. [w:] Drogi publiczne. Komentarz, red. H. Kisilowska, Warszawa 2023.
Wolter A., Ignatowicz J., Stefaniuk K., Prawo cywilne. Zarys części ogólnej, Warszawa 2021.
Zaborniak P. [w:] W. Maciejko, P. Zaborniak, Ustawa o drogach publicznych. Komentarz, Warszawa 2010.
Natalia Grabowska
studentka V roku prawa, Wydział Prawa i Administracji, Uniwersytet Kardynała Stefana Wyszyńskiego w Warszawie, Polska
ORCID: https://orcid.org/0009-0004-1023-7439
Dyrektywa zrozumiałego uzasadniania orzeczeń sądowych w sprawach dotyczących praw obywatelskich. Glosa do postanowienia Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 8 listopada 2022 r., II CSKP 946/22
Glosa analizuje postanowienie SN dotyczące prawa do sądu. Orzeczenie dotyczyło sytuacji, w której wnioskodawca nie został dopuszczony do rozprawy z powodu działań ochrony budynku sądu. Sąd Najwyższy stwierdził nieważność postępowania, uznając, że uchybienia zaplecza techniczno-administracyjnego sądu mogą naruszać prawo procesowe. Pozytywnie oceniono merytoryczne rozstrzygnięcie, które rozszerza ochronę prawa do sądu na organizacyjne aspekty działalności sądów.
Krytyka dotyczy jednak uzasadnienia, które jest lakoniczne i formalistyczne. Autorka podkreśla, że takie uzasadnienia obniżają zaufanie obywateli do wymiaru sprawiedliwości i nie pełnią funkcji edukacyjnej ani wychowawczej. Glosa wskazuje na konieczność tworzenia bardziej zrozumiałych uzasadnień oraz szerszej refleksji nad rolą zaplecza sądów w ochronie praw obywatelskich. Wzywa do poprawy komunikatywności orzeczeń w dialogu sądów z obywatelami.
Słowa kluczowe: prawo do sądu, nieważność postępowania, uzasadnienie orzeczeń, władza sądownicza, zaufanie społeczne
Natalia Grabowska
5th year law student, Faculty of Law and Administration, Cardinal Stefan Wyszyński University in Warsaw, Poland
ORCID: https://orcid.org/0009-0004-1023-7439
Directive on comprehensibly justifying court judgments in civil rights cases. Commentary on the decision of the Civil Chamber of the Supreme Court of 08 November 2022, II CSKP 946/22
The commentary presents an analysis of the Supreme Court’s decision regarding the right to a fair trial. The ruling addressed a situation in which the applicant was denied access to a hearing because of actions taken by the court building security services. The Supreme Court declared the proceedings invalid, acknowledging that breaches of the court’s technical and administrative support can violate procedural law. The substantive ruling extending the protection of the right to a fair trial to organizational aspects of court operations was assessed positively.
However, the justification, which is considered laconic and overly formalistic, is criticized. The author emphasizes that such justifications undermine public trust in the judiciary and fail to serve an educational or formative role. The commentary highlights the need for clearer and more comprehensible justifications, as well as a broader reflection on the role of court support services in safeguarding civil rights. It calls for an improvement in the communicativeness of rulings in the dialogue between the courts and the public.
Keywords: right to a fair trial, invalidity of proceedings, justification of rulings, judiciary, public trust
Bibliografia / References
Gajda A., Rzetelne uzasadnienie wyroku sądowego w kontekście wyroku Europejskiego Trybunału Praw Człowieka z 9 marca 2023 r. w sprawie Cupiał przeciwko Polsce, „Przegląd Prawa Konstytucyjnego” 2023/4, https://doi.org/10.15804/ppk.2023.04.11.
Kącki M., Sędzia Jarosław Gwizdak: Rodacy, unikajcie sądów! Bo to fabryka wyroków, wyborcza.pl, „Duży Format”, 17.10.2016 r., https://wyborcza.pl/duzyformat/7,127290,20834386,sedzia-jaroslaw-gwizdak-rodacy-unikajcie-sadow-bo-to-fabryka.html (dostęp: 7.01.2025 r.).
Łętowska E., Pozaprocesowe znaczenie uzasadnienia sądowego, „Państwo i Prawo” 1997/5, s. 6.
Perelman Ch., Logika prawnicza. Nowa retoryka, Warszawa 1984.
Wiśniewski T., Przebieg procesu cywilnego, Warszawa 2013.
Wojnicki Z., Funkcje uzasadnień decyzji sądowych, „Studia Prawno-Ekonomiczne” 1989/43.
dr Adam Wróbel
adiunkt, Katedra Prawa Sądowego, Wydział Prawa i Ekonomii, Uniwersytet Jana Długosza w Częstochowie, Polska
ORCID: https://orcid.org/0000-0002-9315-0213
Zbieg wykroczeń – wymierzanie kary w systemie absorpcji (art. 9 § 2 k.w.). Glosa do wyroku Sądu Najwyższego – Izba Karna z dnia 21 grudnia 2022 r., III KK 493/22
Analiza wyroku Sądu Najwyższego pozwala zaaprobować wyartykułowane w nim twierdzenia. Przeprowadzone rozważania odnoszą się w głównej mierze do materii uzasadnienia, konstruując na jego kanwie, wspartą na poglądach wyrażanych w doktrynie oraz judykaturze, narrację dotyczącą problematyki zbiegu wykroczeń, o którym mowa w art. 9 § 2 Kodeksu wykroczeń. Wysunięto postulat de lege ferenda, aby obecny system absorpcji – ujęty w przepisie art. 9 § 2 k.w. – zastąpić systemem mieszanym kumulatywno-asperacyjnym.
Słowa kluczowe: zbieg wykroczeń, jednoczesne orzekanie o ukaraniu za dwa lub więcej wykroczeń
Dr Adam Wróbel
assistant professor, Department of Court Law, Faculty of Law and Economics, Jan Długosz University in Częstochowa, Poland
ORCID: https://orcid.org/0000-0002-9315-0213
Concurrence of offences – administration of punishment in the absorption system (Article 9 § 2 of the Code of Offences). Commentary to the judgment of the Criminal Chamber of the Supreme Court of 21 December 2022, III KK 493/22
The analysis of the Supreme Court’s ruling enables the approval of the assertions articulated in it. The considerations largely apply to the matter of justification, building a narrative on its basis, which is supported by the views expressed in the legal doctrine and judgments, regarding the issue of the concurrence of the offences referred in Article 9 §2 of the Code of Offences. The article presents a de lege ferenda postulate to replace the current absorption system – as contained in the provision of Article 9 §2 of the Code of Offences – with a mixed cumulative and aspersive system.
Keywords: concurrence of offences, simultaneous adjudication on punishing for two or more offences
Bibliografia / References
Błoński M., Uzasadnienie wyroku łącznego, „Prokuratura i Prawo” 2023/9.
Bojarski M. [w:] M. Bojarski, W. Radecki, Kodeks wykroczeń. Komentarz, Warszawa 2019.
Bojarski T., Michalska-Warias A. [w:] J. Piórkowska-Flieger, T. Bojarski, A. Michalska-Warias, Kodeks wykroczeń. Komentarz aktualizowany, LEX 2024.
Dróżdż M., Ustawa o bezpieczeństwie imprez masowych. Komentarz, Warszawa 2020.
Grzegorczyk T. [w:] Kodeks wykroczeń. Komentarz, red. T. Grzegorczyk, Warszawa 2013.
Kąkol C., Bezpieczeństwo imprez masowych. Komentarz, Warszawa 2020.
Kosierb I. [w:] Kodeks wykroczeń. Komentarz, red. J. Lachowski, Warszawa 2021.
Kulik M. [w:] Kodeks wykroczeń. Komentarz, red. P. Daniluk, Warszawa 2023.
Lachowski J. [w:] Kodeks wykroczeń. Komentarz, red. J. Lachowski, Warszawa 2021.
Mozgawa M. [w:] Kodeks wykroczeń. Komentarz, red. M. Mozgawa, Warszawa 2009.
dr hab. Małgorzata Wąsek-Wiaderek, prof. KUL
Katedra Postępowania Karnego, Instytut Nauk Prawnych, Wydział Prawa, Prawa Kanonicznego i Administracji, Katolicki Uniwersytet Lubelski Jana Pawła II, Polska
ORCID: https://orcid.org/0000-0001-9761-3177
Maksymalny termin stosowania tymczasowego aresztowania w związku z wykonaniem Europejskiego Nakazu Aresztowania. Glosa do postanowienia Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 12 maja 2020 r., II AKz 353/20
W glosie krytycznie ustosunkowano się do stanowiska, że maksymalny termin stosowania tymczasowego aresztowania w toku procedury wykonania Europejskiego Nakazu Aresztowania, wyrażony w art. 607k § 3 Kodeksu postępowania karnego, nie odnosi się do sytuacji odroczenia przekazania osoby ściganej tym nakazem, który to przypadek został uregulowany w art. 607o § 1 k.p.k. Jednocześnie zaaprobowano pogląd wyrażony przez Sąd Apelacyjny, że sądy krajowe powinny podejmować wszelkie przewidziane prawem kroki prawne w celu zapewnienia efektywności współpracy w sprawach karnych, w tym efektywnego wykonania ENA. Granice kompetencji sądów w tym obszarze wyznacza jednak niedopuszczalność bezpośredniego stosowania przepisów decyzji ramowej w sprawie ENA.
Słowa kluczowe: Europejski Nakaz Aresztowania, tymczasowe aresztowanie, Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej, zasada pierwszeństwa prawa unijnego
Dr hab. Małgorzata Wąsek-Wiaderek, professor of the John Paul II Catholic University of Lublin
Department of Criminal Proceedings, Institute of Legal Sciences, Faculty of Law, Canon Law and Administration, John Paul II Catholic University of Lublin, Poland
ORCID: https://orcid.org/0000-0001-9761-3177
The maximum period for applying pre-trial detention in connection with the execution of a European Arrest Warrant. Commentary on the ruling of the Court of Appeal in Gdańsk of 12 May 2020, II AKz 353/20
The commentary critically addresses the opinion that the maximum period for applying detention pending surrender under the European Arrest Warrant (EAW) expressed in Article 607k §3 of the Criminal Procedures Code does not refer to the situation of postponing the surrender for the reasons referred to in Article 607o §1 of the Criminal Procedures Code. It simultaneously approves the view expressed by the Court of Appeal that national courts should take all steps provided for by law to ensure effective cooperation in criminal matters, including effective execution of the European Arrest Warrants. However, the limits of the powers of the courts in this area are determined by the inadmissibility of directly applying the provisions of the Council Framework Decision on the European Arrest Warrant.
Keywords: European Arrest Warrant, pre-trial detention, Court of Justice of the European Union, principle of supremacy of EU law
Bibliografia / References
Baran B., Ograniczenia temporalne tymczasowego aresztowania w toku postępowania w przedmiocie wykonania ENA – glosa do postanowienia Sądu Apelacyjnego w Katowicach z 30.06.2010 r., „Europejski Przegląd Sądowy” 2011/6.
Glerum V., Wąsek-Wiaderek M., Detention Pending Execution of the European Arrest Warrant – Dutch and Polish Experience. Some Reflection from the Human Rights Perspective, “Review of European and Comparative Law” 2023/3, vol. 54.
Glerum V., Wąsek-Wiaderek M., Detention Pending Execution of the European Arrest Warrant – Dutch and Polish Experience. Some Reflection from the Human Rights Perspective, “Review of European and Comparative Law” 2023/3, vol. 54.
Górski A., Sakowicz A. [w:] Kodeks postępowania karnego. Komentarz, red. A. Sakowicz, Warszawa 2023, s. 1764–1765.
Steinborn S. [w:] Komentarz aktualizowany do art. 425–673 Kodeksu postępowania karnego, red. L.K. Paprzycki, LEX 2015.
dr hab. Mikołaj Małecki
Katedra Prawa Karnego, Wydział Prawa i Administracji, Uniwersytet Jagielloński w Krakowie, Polska
ORCID: https://orcid.org/0000-0002-2878-2791
Oszustwo komputerowe przy użyciu kasy samoobsługowej czy kradzież towaru ze sklepu? Glosa do wyroku Sądu Rejonowego dla Warszawy-Żoliborza IV Wydział Karny z dnia 7 listopada 2024 r., IV K 478/24
Glosa analizuje zagadnienie kwalifikacji prawnej postępowania klienta sklepu, który zabiera konkretną rzecz ruchomą bez uiszczenia za nią zapłaty, wykorzystując kasę samoobsługową, na której rejestruje fikcyjną transakcję zakupu innego towaru. W komentowanym wyroku sąd skazał sprawcę, który zarejestrował na kasie samoobsługowej tańsze jabłka, a zabrał dużą ilość awokado i bananów, za przestępstwo oszustwa komputerowego z art. 287 Kodeksu karnego. Zachowanie klienta sklepu nie wyczerpało znamion czynu zabronionego z art. 287 Kodeksu karnego, lecz powinno być uznane za kradzież.
Słowa kluczowe: przestępstwo przeciwko mieniu, kradzież, oszustwo, kasa samoobsługowa, system informatyczny, wprowadzenie w błąd
Dr hab. Mikołaj Małecki
Department of Criminal Law, Faculty of Law and Administration, Jagiellonian University in Kraków, Poland
ORCID: https://orcid.org/0000-0002-2878-2791
Computer fraud using a self-service checkout or shoplifting? Commentary on the judgment of the District Court for Warszawa-Żoliborz in Warsaw, IV Criminal Division, of 7 November 2024, IV K 478/24
The article presents an analysis of the legal qualification of the conduct of a store’s customer who takes specific goods without paying, using the self-service checkout to register a fictitious transaction of purchasing another product. In this judgment, the court convicted the perpetrator, who registered cheaper apples at the self-service checkout and took a large quantity of avocados and bananas, of the crime of computer fraud under Article 287 of the Polish Penal Code. The customer’s behaviour did not satisfy the premises of an offence under Article 287 of the Polish Penal Code, but should be considered theft.
Keywords: crime against property, theft, fraud, self-service checkout, property, IT system, misleading
Bibliografia / References
Dąbrowska-Kardas M., Kardas P. [w:] Kodeks karny. Część szczególna. Tom III. Komentarz do art. 278–363 k.k., red. W. Wróbel, A. Zoll, Warszawa 2022.
Gałązka M. [w:] Kodeks karny. Komentarz, red. A. Grześkowiak, K. Wiak, Warszawa 2024.
Kałach M., Nabiła awokado jako jabłka na kasie samoobsługowej. Sąd skazał ją za oszustwo komputerowe, Onet.pl z 9.01.2025 r., https://wiadomosci.onet.pl/warszawa/nabila-awokado-jako-jablka-na-kasie-samoobslugowej-wiemy-czy-trafi-za-kraty/6wph3g5 (dostęp: 28.01.2025 r.).
Kulik M. [w:] Kodeks karny. Komentarz aktualizowany, red. M. Mozgawa, LEX 2024.
Lachowski J. [w:] Kodeks karny. Komentarz, red. V. Konarska-Wrzosek, Warszawa 2023.
Łabuda G. [w:] Kodeks karny. Część szczególna. Komentarz, red. J. Giezek, Warszawa 2021.
Małecki M., Buraki przy kasie samoobsługowej. Kolejny przypadek kradzieży – nie oszustwa!, „Dogmaty Karnisty” z 28.05.2022 r., https://www.dogmatykarnisty.pl/2022/05/buraki-przy-kasie-samoobslugowej/ (dostęp: 28.01.2025 r.).
Małecki M., Dlaczego dokonanie oszustwa przy kasie samoobsługowej jest niemożliwe? [w:] Prawo karne gospodarcze. Księga jubileuszowa profesora Zbigniewa Ćwiąkalskiego, red. M. Małecki, P. Kardas, W. Wróbel, Kraków 2023, https://ruj.uj.edu.pl/xmlui/handle/item/313426 (dostęp: 28.01.2025 r.).
Małecki M., Finał afery z awokado. Wątpliwy wyrok sądu, Onet.pl z 11.01.2025 r., https://www.onet.pl/informacje/dogmaty-karnisty/final-afery-z-awokado-watpliwy-wyrok-sadu/j2yr06h,30bc1058 (dostęp: 28.01.2025 r.).
Małecki M., Kradzież przy użyciu kasy samoobsługowej w sklepie, „Przegląd Sądowy” 2022/10.
Małecki M., Odkurzacz zamiast cebuli – ukradziony. Nie da się oszukać kasy samoobsługowej, „Dogmaty Karnisty” z 26.06.2021 r., https://www.dogmatykarnisty.pl/2021/06/odkurzacz-zamiast-cebuli-ukradziony/ (dostęp: 28.01.2025 r.).
Małecki M., Oszustka, hakerka czy złodziejka?, „Rzeczpospolita” z 22.01.2025 r., https://www.rp.pl/rzecz-o-prawie/art41707251-mikolaj-malecki-oszustka-hakerka-czy-zlodziejka (dostęp: 28.01.2025 r.)
Małecki M., Zamiana owoców przy kasie samoobsługowej. Była to zwykła kradzież, „Dogmaty Karnisty” z 21.04.2022 r., https://www.dogmatykarnisty.pl/2022/04/zamiana-owocow-przy-kasie-samoobslugowej/ (dostęp: 28.01.2025 r.).
Małecki M., Zamiast materaca – noga od krzesła. Klient okradł sklep „oszukując” kasę samoobsługową, „Dogmaty Karnisty” z 22.03.2021 r., https://www.dogmatykarnisty.pl/2021/03/klient-okradl-sklep-oszukujac-kase/ (dostęp: 28.01.2025 r.).
Oczkowski T. [w:] Kodeks karny. Komentarz, red. R.A. Stefański, Warszawa 2025.
Postanowienie Sądu Rejonowego w Pile z 14.10.2022, II K 414/22, https://www.dogmatykarnisty.pl/2023/02/sad-o-kasie-samoobslugowej-nie-da-sie-jej-oszukac/ (dostęp: 28.01.2025 r.).
Wilk L. [w:] Kodeks karny. Część szczególna. Tom III. Komentarz do artykułów 222–316, red. M. Królikowski, R. Zawłocki, Warszawa 2024.
Wyrok Sądu Okręgowego w Zielonej Górze z 19.05.2022, VII Ka 3/22, https://www.dogmatykarnisty.pl/2022/08/wyrok-kradziez-przy-kasie-samoobslugowej/ (dostęp: 28.01.2025 r.).
Wyrok Sądu Rejonowego w Tychach z 12.06.2023, II K 1407/22, https://www.dogmatykarnisty.pl/2024/05/kolejny-prawomocny-wyrok-kasa-samoobslugowa/ (dostęp: 28.01.2025 r.).
Wzięła awokado i banany, a zapłaciła za jabłka, komunikat Komendy Rejonowej Policji Bielany-Żoliborz w Warszawie z 29.04.2024 r., https://zoliborz.policja.gov.pl/r5/aktualnosci/129711,Wziela-awokado-i-banany-a-zaplacila-za-jablka.html, (dostęp: 28.01.2025 r.).
Zakrzewski P. [w:] Kodeks karny. Komentarz, red. J. Majewski, Warszawa 2024.
dr hab. Wioletta Witoszko, prof. UwB
Zakład Prawa Pracy i Ubezpieczeń Społecznych, Wydział Prawa, Uniwersytet w Białymstoku, Polska
ORCID: https://orcid.org/0000-0002-4077-5703
Służba na rzecz totalitarnego państwa a świadczenia emerytalne. Glosa do wyroku Sądu Najwyższego – Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 17 maja 2023 r., I USKP 63/22
Przedmiotem glosy jest zagadnienie ustalenia pełnienia służby na rzecz totalitarnego państwa oraz związane z tym kwestie ciężaru dowodu. Stwierdzenie na podstawie art. 13b ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy rodzaju jednostki, w której służba była wykonywana na rzecz totalitarnego państwa, nie jest wystarczającą przesłanką do obniżenia byłemu funkcjonariuszowi świadczenia emerytalnego. Konieczne jest także ustalenie, czy nie zachodzą przesłanki negatywne.
Słowa kluczowe: służba na rzecz totalitarnego państwa, obniżenie emerytury
Dr hab. Wioletta Witoszko, professor of the University of Białystok
Institute of Labour Law and Social Security, Faculty of Law, University of Białystok, Poland
ORCID: https://orcid.org/0000-0002-4077-5703
Service for a totalitarian state and pension benefits. Commentary on the ruling of the Labour and Social Insurance Chamber of the Supreme Court of 17 May 2023, I USKP 63/22
The commentary addresses the issue of being in the service of a totalitarian state and the related matters of the burden of proof. The establishment of the type of unit of the totalitarian state, in which the person served, on the basis of Article 13b of the Act on Pensions of Functionaries is not a sufficient premise for reducing the former functionary’s retirement benefits. Whether there are any negative premises should also be established.
Keywords: in the service of a totalitarian state, reduction of the pension
Bibliografia / References
Jędrasik-Jankowska I. [w:] Komentarz do ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji, Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego, Agencji Wywiadu, Służby Kontrwywiadu Wojskowego, Służby Wywiadu Wojskowego, Centralnego Biura Antykorupcyjnego, Straży Granicznej, Biura Ochrony Rządu, Państwowej Straży Pożarnej i Służby Więziennej oraz ich rodzin [w:] Prawo do emerytury z ubezpieczenia i zabezpieczenia społecznego. Komentarz do ustaw z orzecznictwem, Warszawa 2019.
dr Karol Kulig
radca prawny, Kraków, Polska
ORCID: https://orcid.org/0009-0007-9272-7467
Prywatny czy urzędowy charakter świadectwa pracy. Glosa do uchwały Sądu Najwyższego – Izba Cywilna z dnia 12 października 2023 r., III PZP 5/22
Glosa dotyczy szczególnej uchwały Sądu Najwyższego (SN), w której ten Sąd wypowiedział się na temat zakresu informacji zamieszczanych w świadectwie pracy. Szczególność uchwały polega na tym, że sprawy dotyczące świadectwa pracy niezwykle rzadko i tylko „przy okazji” innych zagadnień mogą być przedmiotem wypowiedzi SN – skarga kasacyjna w sprawach świadectwa pracy jest bowiem niedopuszczalna. Tym bardziej w każdym przypadku, w którym SN podejmuje się rzadkiego tematu, uwaga nauki koncentruje się na zapadłym rozstrzygnięciu. Każdy pogląd SN wyrażony w tego typu rzadkich sprawach – zarówno słuszny, jak i dyskusyjny, jak w tym przypadku – może na długie lata (do czasu następnej „okazji” na rewizję poglądu) zamrozić judykaturę. Niniejsza glosa, częściowo krytyczna, zwraca uwagę na aksjologiczny mankament stanowiska SN.
Słowa kluczowe: treść świadectwa pracy, emerytura pomostowa, praca w warunkach szczególnych
Dr Karol Kulig
legal counsel, Kraków, Poland
ORCID: https://orcid.org/0009-0007-9272-7467
Private or official nature of the employment certificate. Commentary on the resolution of the Civil Chamber of the Supreme Court of 12 October 2023, III PZP 5/22
The commentary applies to a specific resolution of the Supreme Court, in which that Court spoke out on the scope of information contained in the employment certificate. The specificity of the resolution is based on the fact that cases regarding employment certificates may extremely rarely and only ‘incidentally’, together with other issues, be the subject of a statement of the Supreme Court – because a cassation appeal regarding employment certificates is inadmissible. All the more so, studies focus on the decision that is made whenever the Supreme Court takes up a rare subject. Any view of the Supreme Court expressed in such rare cases – both correct and controversial, as in this case – may freeze up the judiciary for many years (until the next ‘opportunity’ to revise the view). This partially critical commentary draws attention to the axiological shortcoming of the Supreme Court’s position.
Keywords: content of the employment certificate, bridging pension, work in special conditions
Bibliografia / References
Biernat S., Prywatyzacja zadań publicznych: problematyka prawna, Kraków 1994.
Folak Ł., Zasada in dubio pro libertate w prawie administracyjnym i orzecznictwie sądów administracyjnych, „Internetowy Przegląd Prawniczy TBSP UJ” 2017/4, https://ruj.uj.edu.pl/server/api/core/bitstreams/0d3fb7e5-7ffa-428b-b4d1-1c60a1b52444/content (dostęp: 14.01.2025 r.).
Kulig K., Prawo ochrony sygnalistów. Self-correction podmiotów prawnych, Warszawa 2024.
Kulig K., Teoria pracowniczej odpowiedzialności porządkowej, Warszawa 2017.
Sobczyk A., Państwo zakładów pracy, Warszawa 2017.
dr Żaneta Gwardzińska-Chowaniec
Wydział Nauk Społecznych, Akademia Ekonomiczno-Humanistyczna w Warszawie, Polska
ORCID: https://orcid.org/0000-0003-2055-7466
Ujęcie zabytku w gminnej ewidencji zabytków a objęcie zabytku formą ochrony zabytków z perspektywy sprawowania nadzoru konserwatorskiego nad inwestycją w obiekcie zabytkowym. Glosa do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 marca 2024 r., II OSK 1662/21
Problematyka gminnej ewidencji zabytków była przedmiotem niejednego opracowania, lecz w żadnym z nich nie podjęto rozważań dotyczących uzgodnienia zgodności inwestycji na nieruchomości wpisanej do gminnej ewidencji zabytków, a zarazem objętej ochroną na podstawie postanowień miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zagadnienie to zyskało na aktualności w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26.03.2024 r., II OSK 1662/21, który musiał orzec w zakresie podstawy prawnej takiego uzgodnienia. W glosie omówiono egzegeza gminnej ewidencji zabytków, jak również jej korelację z ustanowieniem ochrony zabytków w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego. Opracowanie wzbogacają wnioski de lege lata i de lege ferenda dotyczące systemu ochrony zabytków, które stanowią drogowskaz przyszłych zmian legislacyjnych.
Słowa kluczowe: gminna ewidencja zabytków, ochrona zabytków, uzgodnienie projektu budowlanego, nadzór konserwatorski, miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego
Dr Żaneta Gwardzińska-Chowaniec
School of Social Sciences, University of Economics and Human Sciences in Warsaw, Poland
ORCID: https://orcid.org/0000-0003-2055-7466
Inclusion of a monument in the municipal register of monuments vs. protection of a monument from the point of view of exercising conservation supervision over an investment project in a historic building. Commentary on the ruling of the Supreme Administrative Court of 26 March 2024, II OSK 1662/21
The municipal register of monuments has been the subject of many studies. Still, none of them has considered the issue of agreeing on the compliance of an investment project on a property that has been entered into the municipal register of monuments and is simultaneously protected under the provisions of the land use plan. This issue has become more relevant in connection with the judgment of the Supreme Administrative Court of 26 March 2024, II OSK 1662/21, which had to rule on the legal basis of such agreement. This commentary discusses the exegesis of the municipal register of monuments, as well as its correlation with laying down monument protection in land use plans. The study is enriched with de lege lata and de lege ferenda conclusions regarding the monument protection system, which constitute a signpost for future legislative changes.
Keywords: municipal register of monuments, monument protection, agreement of the construction plans, conservation supervision, land use plan
Bibliografia / References
Antoniak P., Cherka M. [w:] Ustawa o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami. Komentarz, red. M. Cherka, Warszawa 2010.
Dobosz P., Ewoluujące formy ochrony zabytków w Polsce [w:] Prawo ochrony zabytków, red. K. Zeidler, Warszawa-Gdańsk 2014.
Fogel A., Gminne akty planowania przestrzennego jako instrumenty ochrony zabytków nieruchomych, „Studia Biura Analiz Sejmowych” 2023/1 (73).
Gwardzińska-Chowaniec Ż., Obowiązek posiadania programu opieki nad zabytkami a zarządzanie ciągłością działania procesu ochrony zabytków na szczeblu samorządowym. Glosa do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2021 r., II OSK 1968/18, „Orzecznictwo Sądów Polskich” 2021/10.
Jakubowski A., Co dalej z gminną ewidencją zabytków? Stan po wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 11 maja 2023 roku (sygn. P 12/18), „Ochrona Zabytków” 2023/2.
Kowalska E., Własność zabytku a dyskrecjonalna władza konserwatorska, Gdańsk 2018.
Michalak A., Gminna ewidencja zabytków jako forma ochrony konserwatorskiej zabytków nieruchomych, „Przegląd Legislacyjny” 2018/4.
Pabisiak E., Nadzór konserwatorski – propozycje zmian ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami [w:] Prawo ochrony dziedzictwa kultury, red. K. Zeidler, Warszawa 2007.
Sługocki J., Opieka nad zabytkiem nieruchomym. Problemy administracyjnoprawne, Warszawa 2017.
Woźniak M., Interes publiczny jako przesłanka działań organów planistycznych [w:] Przestrzeń i nieruchomości jako przedmiot prawa administracyjnego, red. I. Niżnik-Dobosz, Warszawa 2010.
Wyszomirska M., Ograniczenie praw własności na tle ustawy o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami, „Ochrona ludności i dziedzictwa kulturowego” 2024/4.
Zalasińska K., Uzgodnienia dokonywane przez wojewódzkiego konserwatora zabytków [w:] K. Zalasińska, K. Zeidler, Wykład prawa ochrony zabytków, Warszawa 2015.
Jakub Narewski
absolwent Wydziału Prawa i Administracji Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Polska
ORCID: https://orcid.org/0009-0008-4328-9023
Definicja pojęcia „droga”. Glosa do wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 maja 2022 r., VII SA/Wa 2219/21
Aktualne wyzwania związane z rozbudową oraz poprawą jakości dróg w Polsce powodują, że charakter prowadzonych inwestycji musi być zdefiniowany w sposób spójny i wyczerpujący. Autor w ramach glosowanego orzeczenia zamierza przedstawić pojęcie drogi jako szlaku komunikacyjnego, ustalając podstawy prawidłowego rozróżnienia inwestycji drogowej od przedsięwzięć skupiających się na poprawie stanu nieruchomości. Przedstawione w glosowanym orzeczeniu rozgraniczenie w oparciu o wypracowane przez doktrynę i orzecznictwo desygnaty pojęcia „drogi” może stanowić podstawę do prowadzenia ustaleń dotyczących samowoli budowlanej oraz związanych z jej zaistnieniem konsekwencji faktycznych i prawnych.
Słowa kluczowe: droga, samowola budowlana, szlak komunikacyjny, obiekt liniowy
Jakub Narewski
graduate of the Faculty of Law and Administration, Adam Mickiewicz University in Poznań, Poland
ORCID: https://orcid.org/0009-0008-4328-9023
Definition of the term ‘road’. Commentary on the ruling of the Voivodship Administrative Court in Warsaw of 24 May 2022, VII SA/Wa 2219/21
The current challenges related to the expansion and improvement of the quality of roads in Poland mean that the nature of the investment projects conducted must be defined cohesively and exhaustively. In the commentary on the ruling, the author intends to present the concept of a road as a communication route, establishing the basis for a correct distinction between a road investment project and projects focusing on improving the condition of real property. The distinction presented in the judgment, which is based on the definitions of the concept of a ‘road’ developed by the legal doctrine and judgments, can constitute a basis for making findings on illegal construction and the factual and legal consequences related to its existence.
Keywords: road, illegal construction, communication route, linear structure
Bibliografia / References
Smarż J., Problematyka legalności i nielegalności w polskim prawie budowlanym, „Przegląd Budowlany” 2013/6.
Trzciński G., Staniszewska L., Trzciński J.J., Drogi wewnętrzne i gruntowe w postępowaniach administracyjnych i orzecznictwie sądowoadministracyjnym w sprawach budowlanych: Problemy interpretacyjne, „Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny” 2023/2, Tom LXXXV, https://doi.org/10.14746/rpeis.2023.85.2.10.
dr hab. Agnieszka Krawczyk, prof. UŁ
Katedra Postępowania Administracyjnego i Sądowej Kontroli Administracji, Wydział Prawa i Administracji, Uniwersytet Łódzki; sędzia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi, Polska
ORCID: https://orcid.org/0000-0003-3747-2493
Organ właściwy do wezwania wnoszącego zarzuty w sprawie egzekucji administracyjnej do usunięcia braków formalnych. Glosa do postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 lipca 2024 r., I GW 4/24
Glosa jest krytycznym komentarzem do postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym Sąd stwierdził, że organ egzekucyjny jest właściwy do wezwania wnoszącego zarzuty egzekucyjne do uzupełnienia braków formalnych przed przekazaniem ich wierzycielowi. Orzeczenie to dotyczy istotnego dla praktyki problemu podziału właściwości między organ egzekucyjny i wierzyciela w stanie prawnym ukształtowanym ustawą z 11.09.2019 r. o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz niektórych innych ustaw. Autorka wywodzi, że Sąd zignorował nową rolę organu egzekucyjnego w postępowaniu wywołanym wniesieniem zarzutów i dlatego przypisał mu obowiązki, do których wykonania organ ten został powołany. Krytycznie oceniono też pogląd Sądu o właściwości organu egzekucyjnego do stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia zarzutu.
Słowa kluczowe: organ egzekucyjny, wierzyciel, spór kompetencyjny, właściwość organu, braki formalne zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej, charakter prawny terminu na wniesienie zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej
Dr hab. Agnieszka Krawczyk, professor of the University of Łódź
Department of Administrative Proceedings and Court Review of Administration, Faculty of Law and Administration, University of Łódź, judge of the Voivodship Administrative Court in Łódź, Poland
ORCID: https://orcid.org/0000-0003-3747-2493
The appropriate authority for summoning the party filing objections in a case of administrative enforcement to eliminate formal shortcomings. Commentary on the ruling of the Supreme Administrative Court of 31 July 2024, I GW 4/24
The article is a critical commentary on the decision of the Supreme Administrative Court, in which the Court held that the enforcement authority has the competence to summon the party filing enforcement objections to supplement formal shortcomings before forwarding them to the creditor. This ruling applies to the problem of the demarcation of jurisdiction between the enforcement authority and the creditor, which is significant for practice, in the legal status established by the Act amending the Act on enforcement proceedings in administration and certain other acts of 11 September 2019. The author argues that the Court ignored the new role of the enforcement authority in the proceedings triggered by the filing of objections and therefore assigned it duties that this body was not appointed to perform. She also critically assessed the Court’s view that the enforcement authority has the jurisdiction to determine that the deadline for filing an objection has not been met.
Keywords: enforcement authority, creditor, dispute on competence, jurisdiction of the authority, formal shortcomings of the objection in the case of administrative enforcement, legal nature of the deadline for filing an objection in the case of administrative enforcement
Bibliografia / References
Cudak A., Zarzut w sprawie egzekucji administracyjnej, Warszawa 2021.
Hauser R., Piątek W. [w:] Postępowanie egzekucyjne w administracji. Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Warszawa 2021.
Kijowski D.R., Przedmowa [w:] Ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Komentarz, red. D.R. Kijowski, Warszawa 2015.
Krawczyk A., Model egzekucji administracyjnej należności pieniężnych w prawie polskim i austriackim, Warszawa 2024.
Romańska M., Postępowanie egzekucyjne i zabezpieczające w administracji, Warszawa 2021.
Skoczylas A., Piątek W., Postępowanie egzekucyjne w administracji [w:] System prawa administracyjnego. Tom 9. Prawo procesowe administracyjne, red. R. Hauser, Z. Niewiadomski, A. Wróbel, Warszawa 2020.
Tarno J.P. [w:] W. Chróścielewski, J.P. Tarno, P. Dańczak, Postępowanie administracyjne i postępowanie przed sądami administracyjnymi, Warszawa 2021.
dr inż. Dariusz Felcenloben
dyrektor Wydziału Geodezji, Kartografii i Katastru w Starostwie Powiatowym w Kłodzku, Polska
ORCID: https://orcid.org/0000-0001-9819-8710
Legitymacja procesowa w postępowaniu o rozgraniczenie nieruchomości. Glosa do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 czerwca 2024 r., I OSK 713/21
Problematyka, której dotyczy glosowany wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 12.06.2024 r., I OSK 713/21 odnosi się do udzielenia odpowiedzi na pytanie, czy użytkownikowi górniczemu przysługuje interes prawny, w rozumieniu art. 28 k.p.a. umożliwiający mu zainicjowanie postępowania rozgraniczeniowego i bycia jego stroną. Zagadnienie to analizowane było w odniesieniu do przepisów administracyjnego i materialnego prawa administracyjnego, prawa cywilnego oraz przepisów wprowadzających do obiegu prawnego pojęcie własności i użytkowania górniczego. W konkluzji ustalono, iż w rozumieniu przepisów rozdziału 6 Prawa geodezyjnego i kartograficznego określających zasady rozgraniczania nieruchomości, jedynie właścicielowi nieruchomości gruntowej przysługuje przymiot strony w tym postępowaniu. Takiego uprawnienia nie posiada natomiast użytkownik górniczy jako posiadacz zależny.
Słowa kluczowe: pojęcie strony w postępowaniu rozgraniczeniowym, użytkownik górniczy
Dr Inż. Dariusz Felcenloben
Director of the Geodesy, Cartography and Cadastre Department of the Kłodzko County Council, Poland
ORCID: https://orcid.org/0000-0001-9819-8710
Ability to sue and be sued in property delimitation proceedings. Commentary on the ruling of the Supreme Administrative Court of 12 June 2024, I OSK 713/21
The issue addressed in this judgment of the Supreme Administrative Court of 12 June 2024, I OSK 713/21, applies to answering the question of whether a mining usufructuary has a legal interest within the meaning of Article 28 of the Administrative Procedures Code, allowing them to initiate delimitation proceedings and be a party to them. This issue was analysed in relation to the provisions of administrative and substantive administrative law, civil law and the regulations introducing the concept of ownership and mining usufruct into legal circulation. It was established in the conclusion that, in accordance with the provisions of Chapter 6 of the Geodetic and Cartographic Law, which determine the principles of property delimitation, only the owner of land has the status of a party in these proceedings. However, a mining usufructuary, as a dependent possessor, does not have such an entitlement.
Keywords: concept of a party in delimitation proceedings, mining usufructuary
Bibliografia / References
Adamiak B., Przesłanki tożsamości sprawy sądowoadministracyjnej, „Zeszyty Naukowe Sądownictwa Administracyjnego” 2007/1.
Balwicka-Szczyrba M., Karaszewski G., Sylwestrzak A., Sąsiedztwo nieruchomości. Komentarz, Warszawa 2014.
Felcenloben D., Prawo geodezyjne i kartograficzne. Komentarz, Warszawa 2024.
Gudowski J., Droga sądowa w sprawach o rozgraniczenie nieruchomości (na tle prawa geodezyjnego i kartograficznego), „Przegląd Sądowy” 1995/2.
Ignatowicz J., Stefaniuk K., Prawo rzeczowe, Warszawa 2009.
Knysiak-Sudyka H. [w:] H. Knysiak-Sudyka, A. Cebera, J.G. Firus, A. Golęba, T. Kiełkowski, M. Romańska, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, red. H. Knysiak-Sudyka, Warszawa 2023.
Kucharska A., Strona refleksowa w postępowaniu administracyjnym, „Jurysta” 2006/7.
Matan A., Ochrona praw refleksowych w postępowaniu ogólnym administracyjnym [w:] Pozycja samorządowych kolegiów odwoławczych w postępowaniu administracyjnym, red. C. Martysz, A. Matan, Kraków 2005.
Rakoczy B. [w:] B. Rakoczy, K. Kapusta, G. Klimek, J. Maciejewska, M. Szalewska, M. Tyburek, M. Walas, Prawo geologiczne i górnicze. Komentarz, red. B. Rakoczy, LEX 2015.
Rudnicki S. [w:] G. Bieniek, S. Rudnicki, Nieruchomości. Problematyka prawna, Warszawa 2011.
Rudnicki S., Komentarz do kodeksu cywilnego. Księga druga. Własność i inne prawa rzeczowe, Warszawa 2003.
Schwarz H., Prawo geologiczne i górnicze. Komentarz, tom I, 2012.
Szachułowicz J. [w:] Kodeks cywilny. Komentarz, red. K. Pietrzykowski, t. 1, Warszawa 2008.
Wróbel A. [w:] A. Wróbel, M. Jaśkowska, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, LEX 2024.